काठमाडौँ । विश्वव्यापी मुद्रास्फीतिको दबाबको बीचमा, नोभेम्बर उपभोक्ताहरूका लागि राहतको महिना साबित भएको छ ।
संयुक्त राष्ट्र संघको खाद्य तथा कृषि संगठन (एफएओ) का अनुसार, विश्वव्यापी खाद्यान्नको मूल्य लगातार तेस्रो महिनामा घटेको छ । दूध, तेल, चिनी र मासु जस्ता प्रमुख वस्तुहरू सस्तो भए भने अन्न समूहमा वृद्धि देखिएको छ । एफएओको विश्वव्यापी खाद्य मूल्य सूचकांक नोभेम्बरमा १२५.१ अंकमा रह्यो, जुन अक्टोबर २०२५ को तुलनामा १.२ प्रतिशतले कमी हो र मार्च २०२२ को रेकर्ड उच्च भन्दा लगभग २२ प्रतिशतले कम हो ।
सेप्टेम्बर २०२५ को लागि एफएओको पछिल्लो प्रतिवेदनले बढ्दो विश्वव्यापी मुद्रास्फीतिको बीचमा नोभेम्बरमा खाद्यान्नको मूल्यमा उल्लेखनीय रूपमा कमी आएको देखाएको छ । अक्टोबरको तुलनामा सूचकांक घटेको छ र नोभेम्बर २०२४ को तुलनामा वर्ष-दर-वर्ष २.१ प्रतिशतले कम रहेको छ । अन्न बाहेक लगभग सबै प्रमुख वर्गहरू दूध, तेल, चिनी र मासु, जसले उपभोक्ताहरूलाई उल्लेखनीय राहत प्रदान गरेको छ ।
अर्कोतर्फ, नोभेम्बरमा अन्नको मूल्य सूचकांक १०५.५ अंकमा रह्यो, जुन अक्टोबरको तुलनामा १.८ प्रतिशत र समग्रमा १.३ प्रतिशतले बढेको छ । यद्यपि, यो गत वर्ष ५.३ प्रतिशतले कम छ । अमेरिकाबाट चीनमा ठूलो आयात, कालो सागर क्षेत्रमा तनाव र रूसमा अर्को वर्षको बालीको लागि कम रोपाइँ पूर्वानुमानका कारण विश्वव्यापी गहुँको मूल्य २.५ प्रतिशतले बढेको प्रतिवेदनमा उल्लेख छ ।
ब्राजिलमा बलियो माग र अर्जेन्टिना र ब्राजिलमा वर्षाका कारण आपूर्ति अवरोधका कारण मकैको मूल्य बढेको छ । जौ र ज्वारीको मूल्य पनि बढेको छ, जसको प्रत्यक्ष प्रभाव विश्वव्यापी भटमासको मूल्यमा वृद्धिले पारेको छ । यसको विपरीत, नोभेम्बरमा चामलको मूल्य सूचकांक १.५ प्रतिशतले घटेको छ । उत्तरी गोलार्धमा फसलको सुरुवात र इण्डिका र सुगन्धित चामलको कमजोर आयात मागले मूल्य घटाएको छ ।
नोभेम्बरमा खाद्य तेलको मूल्य सूचकांक १६५ अंकमा रहेको छ, जुन २.६ प्रतिशतले घटेको छ । ब्राजिलमा बायोडिजेलको माग बढेका कारण खजूर, सूर्यमुखी र रेपसीड तेलको मूल्य घट्यो भने भटमासको तेल अलि महँगो भएको छ । मलेसियामा अपेक्षाभन्दा बढी पाम तेल उत्पादन र कच्चा तेलको मूल्यमा कमीले विश्वव्यापी तेल बजारमा स्पष्ट प्रभाव पारेको छ ।
नोभेम्बरमा चिनीको मूल्य सूचकाङ्क ८८.६ अंकमा रह्यो, जुन अक्टोबरको तुलनामा ५.९ प्रतिशत र गत वर्षको तुलनामा २९.९ प्रतिशतले कम हो । चिनीको मूल्य लगातार तेस्रो महिना घटेको छ र सूचकांक लगातार दोस्रो महिना डिसेम्बर २०२० पछिको सबैभन्दा कम स्तरमा रहेको छ । ब्राजिलमा उखुको एक महत्त्वपूर्ण भाग इथेनॉलको सट्टा चिनी उत्पादनमा मोडियो, जसले विश्वव्यापी आपूर्तिलाई बलियो बनाएको छ ।
