अमेरिका र चीनबीच परमाणु हतियारलाई लिएर पुनः तनाव बढेको छ। अमेरिकी अधिकारीहरूले चीनले करिब छ वर्षअघि गोप्य रूपमा परमाणु परीक्षण गरेको आरोप लगाएका छन् ।
अमेरिकी विदेश मन्त्रालयका सहायक सचिव क्रिस्टोफर येवले सन् २०२० जुन २२ मा चीनको पश्चिमी क्षेत्र लोप नूरस्थित भूमिगत परमाणु परीक्षण केन्द्रमा विस्फोट भएको दाबी गरेका हुन् । उनका अनुसार उक्त विस्फोट २ दशमलव ७५ तीव्रताको थियो, जसको संकेत छिमेकी कजाकिस्तानस्थित केन्द्रले अभिलेख गरेको थियो। उनले उक्त घटना सामान्य खानी विस्फोट नभई एकल परमाणु परीक्षणजस्तै रहेको बताएका छन् ।
येवले सन् २०२० यता चीनको परमाणु हतियार संख्या २०० बाट बढेर ६०० नाघेको र सन् २०३० सम्म एक हजारभन्दा बढी पुग्न सक्ने अनुमानसमेत व्यक्त गरेका छन् । आगामी केही वर्षमा चीन अमेरिकाको स्तरमा पुग्न सक्ने उनको भनाइ छ ।
यो आरोप यस्तो समयमा आएको हो जब अमेरिका र रूसबीचको अन्तिम प्रमुख परमाणु सन्धि यसै महिना समाप्त भएको छ । उक्त सन्धि अन्त्य भएसँगै विश्वका दुई ठूला परमाणु शक्तिबीच हतियार सीमित गर्ने व्यवस्था हटेको छ, जसले नयाँ हतियार होडको चिन्ता बढाएको छ ।
अमेरिकाले चीन र रूससँग पारदर्शिता र हतियार नियन्त्रणको माग गरिरहेको छ । तर चीनले यी आरोप अस्वीकार गर्दै आफूले सधैं परमाणु परीक्षण प्रतिबन्ध सन्धिको पालना गरेको दाबी गरेको छ । चीनका प्रतिनिधिले आफ्नो परमाणु भण्डार अमेरिका वा रूसजत्तिकै ठूलो नभएको र केवल रक्षात्मक उद्देश्यका लागि हतियार राखिएको बताएका छन् ।
