काठमाडौँ । अमेरिकाको ओहायोको एक अदालतले गर्भवती महिलालाई घरबाट काम गर्न अनुमति नदिएकोमा एक कम्पनीलाई २ करोड २५ लाख डलर जरिवाना गरेको छ ।
कार्यालयमा महिलाको जबरजस्ती उपस्थितिले समयपूर्व प्रसव भएको र जसको परिणामस्वरूप केही घण्टामै उनको नवजात शिशुको मृत्यु भएको थियो ।
अदालतले यदि महिलालाई घरबाट काम गर्न अनुमति दिइएको भए, अवस्था फरक हुन सक्ने विश्लेषण गर्दै कम्पनीलाई जरिवाना गरिएको बताइएको छ । घरबाट काम गर्नुको सट्टा, बेतलबी बिदाको विकल्प प्रस्ताव गरिएको थियो । चेल्सी वाल्श नामकी एक महिलाले अमेरिकी कम्पनी टोटल क्वालिटी लजिस्टिकमा काम गर्थिन् । फेब्रुअरी २०२१ मा, उनले घरबाट काम गर्ने अनुमति अनुरोध गरिन् । कम्पनीले उनलाई कार्यालय आउन वा बेतलबी बिदा लिने विकल्प प्रस्ताव गर्यो, जसले उनको आम्दानी र स्वास्थ्य बीमालाई असर गर्ने थियो ।
उनी फेब्रुअरी २२ देखि कामको लागि कार्यालय फर्कन बाध्य भइन् । लगातार तीन दिन काम गरेपछि, उनले फेब्रुअरी २४ मा समयपूर्व प्रसव गरिन् । छोरी जन्माइन्, तर जन्मेको केही घण्टापछि नै उनको मृत्यु भयो । बच्चा १८ हप्ता समयभन्दा पहिले जन्मिएको थियो । महिलाको गर्भावस्था उच्च जोखिमपूर्ण थियो, र उनको डाक्टरले उनलाई आराम गर्न र घरबाट काम गर्न सल्लाह दिए । यद्यपि, उनको कार्यालयको कामका कारण, बच्चा लगभग १८ हप्ता समयभन्दा पहिले जन्मिएको थियो । बच्चा जन्मँदा सास फेर्दै थियो र उनको मुटु धड्किरहेको थियो, तर उनको मृत्यु लगभग डेढ घण्टा पछि भयो । परिवारले पछि कम्पनीविरुद्ध काम गर्ने समय अनुमति दिइएको भए, महिलाले थप आराम पाउने थिइन् र त्रासदीबाट बच्न सकिन्थ्यो भन्ने तर्क गर्दै मुद्धा दायर गरेको थियो ।
मुद्दाको सुनुवाइ ह्यामिल्टन काउन्टी अदालतमा भएको थियो, जहाँ एक निर्णायक मण्डलले कम्पनीलाई दोषी ठहराउँदै २२.५ मिलियनडलर तिर्न आदेश दिएको थियो ।
गर्भवती महिलाहरूको काम अधिकारको सम्बन्धमा विश्वभर कानून फरक भए पनि, केही सामान्य नियमहरू जताततै लागू हुन्छन् । यी नियमहरू अन्तर्गत, गर्भावस्थाको कारणले कुनै पनि महिलालाई भेदभाव गर्न सकिँदैन र आवश्यक परेमा घरबाट काम प्रदान गर्न सकिन्छ ।
अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा, गर्भवती महिलाहरूलाई उचित आवास प्रदान गरिनुपर्छ भन्ने मान्यता छ । यसमा काम गर्ने घण्टा घटाउनु, काम कम गर्नु, वा घरबाट काम गर्ने क्षमता समावेश हुन सक्छ ।
संयुक्त राज्य अमेरिकाका कानूनहरू अझ स्पष्ट छन् । गर्भवती कामदार निष्पक्षता ऐन अन्तर्गत, कम्पनीहरूले गर्भवती कर्मचारीहरूलाई आवश्यक आवास प्रदान गर्न आवश्यक छ जबसम्म यसले कम्पनीलाई महत्त्वपूर्ण हानि पुर्याउँदैन । यसबाहेक, गर्भावस्था भेदभाव ऐन अनुसार, गर्भवती महिलाहरूलाई कुनै पनि तरिकाले भेदभाव गर्न सकिँदैन। यदि बिरामीको समयमा घरबाट काम गर्ने प्रस्ताव गरिएको छ भने, गर्भवती महिलाले पनि उही विशेषाधिकार प्राप्त गर्नुपर्छ । केही अवस्थामा, अमेरिकी अपाङ्गता ऐन पनि लागू हुन्छ । यदि गर्भावस्थासँग सम्बन्धित गम्भीर स्वास्थ्य समस्याहरू छन् भने, कम्पनीले कर्मचारीलाई सहयोग प्रदान गर्न आवश्यक छ, जसमा घरबाट काम गर्ने समावेश हुन सक्छ ।
यद्यपि, घरबाट काम गर्नु हरेक अवस्थामा अनिवार्य छैन । यदि घरबाट काम गर्न धेरै गाह्रो छ वा यसले कम्पनीलाई ठूलो नोक्सान पुर्याउँछ भने, कम्पनीले अस्वीकार गर्न सक्छ, तर यसको लागि वैध कारण प्रदान गर्नुपर्छ । थप रूपमा, कम्पनीहरूले गर्भवती महिलाहरूलाई कडा काम गर्न बाध्य नपार्न र उनीहरूलाई सुरक्षित वातावरण प्रदान गर्न सुनिश्चित गर्नुपर्छ ।
