एकपक्षीयमिडियानीति : लोकतन्त्र माथि प्रश्नचिन्ह ?

राज्यले आफ्नै आवाजलाई मात्र सशक्त बनाउने उद्देश्यले सरकारी मिडियालाई विशेष सुविधा दिँदै अन्य सार्वजनिक तथा स्वतन्त्र सञ्चारमाध्यमलाई ओझेलमा पार्ने नीति कति जायज हो ? यस्तो प्रवृत्ति बढ्दै जाँदा देशको लोकतान्त्रिक संरचना र समग्र विकास यात्रामाथि गम्भीर प्रश्न उठ्न थालेको छ।

सूचना समाजको आँखाजस्तै मानिन्छ। तर जब त्यो आँखा एकतर्फ मात्र फर्काइन्छ, तब सत्यका विविध आयामहरू अन्धकारमा हराउन बाध्य हुन्छन्। सरकारी मिडियाको वर्चस्व बढ्दै जाँदा सूचना प्रवाह एकपक्षीय बन्ने, अभिव्यक्ति स्वतन्त्रता संकुचित हुने र जनताले बहुआयामिक दृष्टिकोणबाट वञ्चित हुनुपर्ने अवस्था सिर्जना हुनु के लोकतन्त्रको मर्म विपरीत होइन ?

मिडिया क्षेत्रमा देखिएको असमान व्यवहारले स्वस्थ प्रतिस्पर्धालाई कमजोर बनाउँदै लगेको छ। निजी तथा स्वतन्त्र सञ्चारमाध्यममा लगानी घट्ने, रोजगारीका अवसर संकुचित हुने र साना मिडियाहरू क्रमशः विस्थापित हुने खतरा बढ्दै गएको छ। नवप्रवर्तनको गति सुस्ताउँदै जानु र सूचना क्षेत्रको विविधता हराउँदै जानुमा राज्यको यस्तो नीतिको भूमिका कति जिम्मेवार छ ?

पारदर्शिता र जवाफदेहिता कमजोर बन्दा भ्रष्टाचार मौलाउने सम्भावना बढ्छ। सरकारी प्रचारमुखी सामग्री हावी हुँदा सत्यको सन्तुलन बिग्रिनु स्वाभाविक हो। यसले जनविश्वासमा दरार ल्याउने मात्र होइन, नागरिक सचेतनामा पनि गिरावट ल्याउँछ। यस्तो अवस्थामा सूचनात्मक असमानता झन् गहिरिँदै जाने खतरा देखिँदैन र ?

आर्थिक र सामाजिक दृष्टिकोणले पनि यस्तो नीति घातक बन्न सक्छ। विदेशी लगानीकर्तामा नकारात्मक सन्देश जाने, समाजको समावेशी चरित्र कमजोर बन्ने र दीगो विकासका लक्ष्यहरू ओझेलमा पर्ने अवस्था आउन सक्छ। विविध आवाज दबाएर विकास सम्भव छ त ?

अन्ततः, स्वतन्त्र, निष्पक्ष र बहुआयामिक मिडिया बिना स्वस्थ लोकतन्त्रको कल्पना अधुरो रहन्छ। राज्यले सबै सञ्चारमाध्यमप्रति समान व्यवहार गर्दै सूचना स्वतन्त्रता र विविधताको संरक्षण गर्नुपर्ने होइन र ? अहिले उठेका यी प्रश्नहरूको जवाफ सरकारसँग छ कि छैन—यो नै सबैभन्दा ठूलो प्रश्न बनेको छ।

  • Related Posts

    विभिन्न देश पठाइदिन्छु भन्दै ठगी गर्ने सात जना पक्राउ

    काठमाडौं । वैदेशिक रोजगारीमा आकर्षक तलबको प्रलोभनमा पारी विभिन्न देश पठाइदिन्छु भन्दै रकम ठगी गरेको अभियोगमा ७ जनालाई प्रहरीले पक्राउ गरेको छ । पक्राउ पर्नेहरूमा काठमाडौं महानगरपालिका-११ स्थित डब्लु डब्लु…

    घुस लिएको मुद्धामा प्रतिकुल बयान दिने तीन जनाविरुद्ध मुद्धा

    काठमाडौं । विशेष अदालतमा दर्ता भएको घुस तथा रिसवतसम्बन्धी भ्रष्टाचार मुद्दामा सरकारी साक्षीका रूपमा प्रस्तुत भएका तीन जनाविरुद्ध अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले आरोपपत्र दायर गरेको छ । विशेष अदालतमा दर्ता…

    पहिलो

    नेइमारले विश्वकपको पहिलो खेल गुमाउने

    • May 28, 2026
    • 47 views
    नेइमारले विश्वकपको पहिलो खेल गुमाउने

    वीरगंज महानगर द्वारा कक्षा ९ र ११ का लागि छात्रवृत्ति आवेदन खुला-

    • May 28, 2026
    • 94 views
    वीरगंज महानगर द्वारा कक्षा ९ र ११ का लागि छात्रवृत्ति आवेदन खुला-

    “भारत र पाकिस्तान अझै पनि सिन्धु जल सन्धि पुनर्स्थापित गर्न सहमत हुन सक्दैनन्, तर पुन: संलग्नताले दिगो शान्ति ल्याउन मद्दत गर्न सक्छ”

    • May 27, 2026
    • 82 views

    भारत सरकार द्वारा नेपाल सरकार लाई दश वटा कैदी वाहक ट्रक उपहार-

    • May 26, 2026
    • 78 views
    भारत सरकार द्वारा नेपाल सरकार लाई दश वटा कैदी वाहक ट्रक उपहार-

    विभिन्न देश पठाइदिन्छु भन्दै ठगी गर्ने सात जना पक्राउ

    • May 26, 2026
    • 58 views
    विभिन्न देश पठाइदिन्छु भन्दै ठगी गर्ने सात जना पक्राउ

    घुस लिएको मुद्धामा प्रतिकुल बयान दिने तीन जनाविरुद्ध मुद्धा

    • May 26, 2026
    • 46 views
    घुस लिएको मुद्धामा प्रतिकुल बयान दिने तीन जनाविरुद्ध मुद्धा