काठमाडौँ । विश्वभर प्रयोग हुँदै आएका हेयर एक्सटेन्सनमा स्वास्थ्यका लागि हानिकारक रसायन हुने सम्भावना रहेको एक विस्तृत अध्ययनले देखाएको छ ।
वैज्ञानिकहरूले कृत्रिम तथा मानव कपालबाट बनेका विग, ब्रेडिङ कपाल, वीभ्स र क्लिप–इनजस्ता विभिन्न प्रकारका हेयर एक्सटेन्सन परीक्षण गर्दा अधिकांश नमुनामा करिब ५० भन्दा बढी खतरनाक रसायन फेला परेका छन् । अमेरिकन केमिकल सोसाइटी पत्रिकामा प्रकाशित यो अध्ययन अहिलेसम्मकै ठूलोमध्ये एक मानिएको छ ।
अनुसन्धानमा ४३ नमुनाको परीक्षण गर्दा १७० प्रकारका फरक-फरक रसायन भेटिएका छन् । तीमध्ये ४८ रसायन अन्तर्राष्ट्रिय रूपमा खतरनाक सूचीमा रहेका छन् । अध्ययनमा आगो रोक्ने रसायन, कीटनाशक तथा हार्मोनमा असर गर्ने पदार्थसमेत रहेको पाइएको छ ।
विशेषगरी हार्मोन प्रणालीमा असर गर्ने रसायनहरू भेटिनुले चिन्ता बढाएको छ । यस्ता पदार्थले शरीरको प्राकृतिक प्रक्रिया प्रभावित पार्ने, प्रजनन क्षमता घटाउने र दीर्घकालीन स्वास्थ्य समस्या निम्त्याउन सक्ने बताइएको छ ।
अध्ययनले स्तन क्यान्सरसँग सम्बन्धित १७ प्रकारका रसायन ३६ वटा नमुनामा भेटिएको देखाएको छ । यसले दीर्घकालमा स्तन क्यान्सरको जोखिम बढाउन सक्ने वैज्ञानिकहरूको निष्कर्ष छ ।
यस्तै केही नमुनामा औद्योगिक प्रयोगमा आउने अर्गेनोटिन नामक यौगिक पनि फेला परेको छ, जुन सामान्यतया प्लास्टिक र आगो प्रतिरोधी सामग्रीमा प्रयोग हुने गर्दछ । यसलाई छालामा जलन र हार्मोन असन्तुलनसँग सम्बन्धित मानिन्छ ।
अनुसन्धानकर्ताका अनुसार हेयर एक्सटेन्सन लामो समयसम्म टाउको, घाँटी र शरीरसँग प्रत्यक्ष सम्पर्कमा रहने भएकाले जोखिम अझ बढ्न सक्छ । धेरै महिलाले यसलाई हप्तौं वा महिनौंसम्म प्रयोग गर्ने भएकाले रसायनको असर क्रमशः बढ्न सक्छ ।
अध्ययनले मानव कपालबाट बनेका एक्सटेन्सन पनि पूर्ण रूपमा सुरक्षित नहुने देखाएको छ । ‘भर्जिन’ वा ‘र’ भनेर बेचिने कपालमा समेत रसायन भेटिएका छन् । कतिपय अवस्थामा मानव कपालका नमुनामा कृत्रिम कपालभन्दा बढी हानिकारक पदार्थ पाइएको उल्लेख गरिएको छ ।
वैज्ञानिकहरूका अनुसार कपाललाई चम्किलो, टिकाउ वा सजिलै मिलाउन योग्य बनाउन विभिन्न रसायन प्रयोग गरिने हुँदा यस्तो समस्या देखिएको हुन सक्छ ।
अर्कोतर्फ, हेयर एक्सटेन्सन प्रयोग गर्दा तातो उपकरण वा उम्लिएको पानी प्रयोग गर्ने चलनले पनि जोखिम बढाउन सक्छ । यस क्रममा विषालु ग्यास निस्कन सक्ने र श्वासमार्फत शरीरमा प्रवेश गर्न सक्ने चेतावनी दिइएको छ ।
विश्वभर हेयर एक्सटेन्सनको बजार आक्रामक रुपमा विस्तार भइरहेको बेला यस्तो रिपोर्ट सार्बजनिक भएको छ । हेयर एक्सटेन्सनको बजार विश्वव्यापी रूपमा द्रुत गतिमा बढिरहेको छ र २०२८ सम्ममा १४ अर्ब डलरभन्दा बढीको हुने अनुमान गरिएको छ ।
