१- सरकारले गठन गरेको सम्पत्ति छानबिन आयोग अवैध रहेको दाबीसहित सर्वोच्च अदालतमा रिट दर्ता भएको छ । मंगलबार अधिवक्ता डा. प्रेमराज सिलवालले सर्वोच्चमा रिट दायर गरेका हुन् । वैशाख ३ गतेको मन्त्रिपरिषद्को बैठकले २०६२/६३ सालदेखि हाल (२०८२/८३) सम्म सार्वजनिक पद धारण गरेका प्रमुख राजनीतिक पदाधिकारी तथा उच्चपदस्थ कर्मचारीको सम्पत्ति छानबिन गर्न आयोग गठन गरेको थियो । सर्वोच्च अदालतका पूर्वन्यायाधीश राजेन्द्रकुमार भण्डारीको अध्यक्षतामा गठित आयोगको अध्यतामा गठित आयोगका सदस्यहरूमा पूर्वन्यायाधीश चण्डीराज ढकाल, पुरुषोत्तम पराजुली, पूर्वप्रहरी नायब महानिरीक्षक गणेश केसी र चार्टर्ड एकाउन्टेन्ट प्रकाश लम्साल रहेका छन् । रिटमा उत्प्रेषणको आदेशद्वारा आयोग गठनको निर्णय खारेज गर्न तथा तत्काल कामकारबाहीमा रोक लगाउन अन्तरिम आदेशको माग गरिएको छ । आयोगको कामकारबाही गर्न रोक लगाउन रिटमा माग गरिएको छ भने रिटको सुनुवाइको पेसी बुधबार तोकिएको छ ।
२- सभामुख डोलप्रसाद अर्यालसँग नेपालका लागि चिनियाँ राजदूत झाङ माओमिङले शिष्टाचार भेटवार्ता गरेका छन् । भेटका क्रममा नेपाल-चीन द्विपक्षीय सम्बन्ध, संसदीय सहकार्य, विकास साझेदारी तथा क्षेत्रीय र अन्तर्राष्ट्रिय विषयमा विचार आदानप्रदान भएको छ । दुवै पक्षले आपसी सम्बन्धलाई अझ सुदृढ बनाउँदै आर्थिक, प्राविधिक तथा जनस्तरको सहकार्य विस्तार गर्ने विषयमा जोड दिएका छन् । सभामुख अर्यालले नेपालको विकास, सुशासन र समृद्धिका लागि मित्रराष्ट्र चीनको निरन्तर सहयोगको अपेक्षा व्यक्त गरेका छन् । राजदूत माओमिङले नेपालको स्थायित्व, विकास र समृद्धिमा चीनको साथ रहने प्रतिबद्धता दोहोर्याएका छन् ।
३- सम्पत्ति शुद्धीकरण अनुसन्धान विभागको महानिर्देशकको जिम्मेवारी निर्मल ढकाललाई दिइएको छ। अर्थ मन्त्रालयले सहसचिव ढकाललाई विभागको महानिर्देशकको जिम्मेवारी दिएको हो । अर्थमन्त्री डा. स्वर्णिम वाग्लेको सचिवालयका अनुसार सोही विभागमा उपमहानिर्देशकको जिम्मेवारीमा रहेका ढकाललाई महानिर्देशकको जिम्मेवारी दिएको हो ।
४- नेपालले जारी आईसीसी वुमेन्स च्यालेन्ज ट्रफीमा रुवाण्डालाई पराजित गरेको छ । मंगलबार सम्पन्न खेलमा नेपालले रुवाण्डालाई ३८ रनले पराजित गरेको हो । नेपालले दिएको १०४ रनको लक्ष्य पछाएको रुवाण्डाले १७.४ ओभरमा अल आउट हुदै ६५ रन मात्र बनाएको थियो । यस अघि पहिला ब्याटिंग गर्दै नेपालले कप्तान इन्दु बर्माको ३३ र कविता कुँवरको २४ रनको मद्धतले २० ओभरमा ७ विकेट गुमाएर १०३ रन बनाएको थियो । योसंगै नेपालले रुवाण्डाविरुद्ध दुवै खेलमा जित हासिल गरेको छ । यो जितपछि नेपालको ६ खेलमा ३ जित र ३ हारसहित ६ अंक भएको छ भने रुवाण्डाको ७ खेलमा ८ अंक रहेको छ । अब नेपालले अप्रिल ३० मा भानुआटुसँग र मे १ मा इटालीसँग खेल्ने तालिका रहेको छ ।
५- नेपाली कांग्रेसले संसद् स्थगित गरेर अध्यादेशमार्फत कानुन निर्माण गर्ने सरकारको कदमप्रति गम्भीर आपत्ति जनाएको छ । कांग्रेस प्रवक्ता देवराज चालीसेले विज्ञप्ति जारी गर्दै यस्तो अभ्यास लोकतान्त्रिक मूल्य, संसदीय मर्यादा र संवैधानिक प्रक्रियाको दृष्टिले अत्यन्त आपत्तिजनक भएको बताएका छन् । उनले यसलाई केवल प्रक्रियागत त्रुटि नभई व्यवस्थापिकाको विधायी अधिकारमाथि कार्यपालिकाको स्पष्ट अतिक्रमणको रूपमा टिप्पणी गरेका छन् । उनका अनुसार यस प्रवृत्तिले विधिको शासनको आधारभूत मर्मलाई कमजोर बनाएको छ भने सरकारको संसद्प्रतिको अविश्वास पनि उजागर गरेको छ । सदनमा स्पष्ट बहुमत हुँदाहुँदै बारम्बार अध्यादेशको बाटो रोज्नु शक्ति केन्द्रीकरणतर्फको खतरनाक संकेत भएको कांग्रेसको ठहर छ । विशेषगरी संवैधानिक परिषद् जस्तो संवेदनशील निकायमा प्रस्तावित संरचनागत परिवर्तनप्रति कांग्रेसले गम्भीर असहमति जनाएको छ । यस्तो परिवर्तनले निर्णय प्रक्रियालाई सीमित व्यक्तिहरूमा केन्द्रित गर्दै सन्तुलन र नियन्त्रणको प्रणाली कमजोर बनाउने, विपक्षी सहभागिता बिना एकतर्फी नियुक्तिको सम्भावना बढाउने तथा संवैधानिक निकायहरूको स्वतन्त्रता, निष्पक्षता र विश्वसनीयतामाथि नकारात्मक असर पार्ने चेतावनी दिइएको छ । त्यसैगरी सहकारी क्षेत्रमा सुधार आवश्यक भए पनि प्रस्तुत अध्यादेशले अत्यधिक केन्द्रीकरणमार्फत स्थानीय तह तथा सहकारी संस्थाहरूको स्वायत्तता सीमित गर्ने र नियमनको नाममा राज्यको नियन्त्रण विस्तार गर्ने प्रवृत्ति देखिएको कांग्रेसले जनाएको छ । यसलाई संघीयता र स्थानीय स्वशासनको मर्मविपरीत कदमका रूपमा व्याख्या गरिएको छ । नेपाली कांग्रेसले सरकारलाई लोकतान्त्रिक मूल्य, संसदीय अभ्यास र संवैधानिक मर्यादाप्रति पूर्ण प्रतिबद्ध रहन, संसद्को भूमिका र गरिमाको सम्मान गर्न तथा यस्ता कदमहरू तत्काल पुनर्विचार गर्न जोडदार आग्रह गरेको छ ।
६- नेपाली चलचित्र ‘लाली बजार’ को प्रदर्शन रोकिएको छ । पाटन उच्च अदालतले चलचित्रको प्रदर्शन नगर्न नगर्न अल्पकालीन अन्तरिम आदेश जारी गरेपछि प्रदर्शन रोकिएको हो । चलचित्रको प्रदर्शन रोक्न माग गर्दै रोशनी नेपालीले दायर गरेको रिटमाथि सुनुवाइ गर्दै न्यायाधीश प्रकाश ढुंगानाको एकल इजलासले तत्काल प्रदर्शन रोक्न अल्पकालीन अन्तरिम आदेश जारी गरेको हो । चलचित्र बैशाख १८ गतेदेखि प्रदर्शनमा आउने तयारीमा रहेको छ । यम थापाको निर्देशनमा बनेको ‘लाली बजार’ लाई बैशाख २२ गतेसम्म प्रदर्शन नगर्न अदालतले आदेश दिएको छ । आदेशमा भनिएको छ- ‘सम्प्रदायका मानिसहरूको मान-मर्यादा इज्जत प्रतिष्ठा र आत्मसम्मानमा आघात पुग्ने कसैप्रति घृणा द्वेष वा वैमनस्यता उत्पन्न गर्ने साम्प्रदायिक दुर्भावना फैलाउने जस्ता शब्द-चित्रसहितका चलचित्रहरूको प्रदर्शन गर्ने कुरामा नियन्त्रण कायम गर्न नेपालको संविधान एवम् प्रचलित कानूनद्वारा निर्देशित दायरामा रही प्रभावकारी रूपमा नियमनकारी भूमिका निर्वाह गर्नु,भनी चलचित्र बोर्ड तथा चलचित्र जाँच समितिका नाउँमा निर्देशनात्मक आदेशसमेत जारी भएको परिप्रेक्ष्यमा प्रस्तुत रिट निवेदनमा उठाइएका विषयबस्तुले निवेदकसमेतलाई अपूरणीय क्षति पुग्ने देखिँदा सुविधाको सन्तुलनका आधारमा मिति २०८३ । १ । २२ गते सम्म सार्वजनिक रुपमा ‘लाली बजार’नामक चलचित्र प्रदर्शन गर्ने कार्य नगर्नु नगराउनु भनी विपक्षीहरूका नाउँमा उच्च अदालत नियमावली, २०७३ को नियम ४२ (१)(क) बमोजिम अल्पकालिन अन्तरिम आदेश जारी गरिदिएको छ । यसअघि सर्वोच्च अदालतले पनि छुवाछुत तथा जातीय उच्चता वा घृणामा आधारित विचारको प्रसार गर्न नपाइने संवैधानिक व्यवस्था रहेको उल्लेख गर्दै चलचित्र विकास बोर्डलाई कानुनी दायराभित्र रहेर नियमनकारी भूमिका निर्वाह गर्न निर्देशन दिएको थियो । वादी समुदायका महिलाको संघर्षमा आधारित ‘लाली बजार’ मा अभिनेत्री स्वस्तिमा खड्काको मुख्य भूमिका रहेको छ भने रवीन्द्र सिंह बानियाँ, मुकुन्दकुमार श्रेष्ठ, बालकलाकार समाइरा थापासँगै डेब्यु कलाकारद्वय प्रशंसा सुवेदी र विशाल देवकोटाको अभिनय रहेको छ ।
७- रास्वपा सांसद बिश्वराज पोखरेललाई स्वागत नगरेको प्रकरणमा विद्यालयले माफी मागेको छ । ओखलढुंगाको खिजीदेम्बा गाँउपालिका-२ रगनीस्थित चण्डेश्वरी माध्यमिक विद्यालय ल अध्यक्ष टेक बहादुर बुढाथोकी र प्रधानाध्यापक सन्त बहादुर मगरले मंगलबार विज्ञप्ति जारी गर्दै माफी मागेका हुन् । विज्ञप्तिमा सो घटनाले माननीय सांसद पोखरेलको मान मर्यादामा पर्न गएको आघात प्रति विद्यालय परिवारले क्षमा याचना गर्दछ भनिएको छ । सांसद पोखरेलले आफूलाई स्वागत गर्न नआएको प्रधानाध्यापक मगरलाई थर्काएको भिडियो सामाजिक सञ्जालमा भाइरल भएको थियो । त्यसपछि सांसद पोखरेलले विज्ञप्ति निकालेर माफी मागेका थिए ।
८- सरकारले दुई अध्यादेश जारी गर्ने निर्णय गरेको खुलेको छ । संवैधानिक परिषद् र सहकारी समस्या समाधानसम्बन्धी अध्यादेश प्रमाणीकरणका लागि राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेललाई पठाइएको हो । मंगलबार दुवै अध्यादेश राष्ट्रपति कार्यालय पुगेको र अहिले राष्ट्रपति पौडेलले अध्यादेश अध्ययन गरिरहेको स्रोतले बताएको छ । सरकारले संसद छलेर अध्यादेशको बाटो रोजेको भन्दै विरोध शुरु भएको छ । नेकपा एमालेका सचिव महेश बस्नेतले संसद् भित्र पर्याप्त बहुमत हुँदाहुँदै पनि अध्यादेश किन ल्याइयो भन्ने विषय शंकाको विषय भएको टिप्पणी गरेका छन् । त्यस्तै उनले अधिवेशन आह्वान गरेको २४ घण्टा नबित्दै संसद् स्थगित गरी अध्यादेशको बाटो रोजिनु विधिको शासन र लोकतान्त्रिक अभ्यासप्रति गम्भीर प्रश्न उठेको बताएका छन् ।
९- नेप्सेमा आज गिरावट आएको छ । आज मंगलबार नेप्से २६.१६ अंकले घटेर २७७०. २६ विन्दुमा पुगेर रोकिएको छ । आज ३४९ कम्पनिका एक करोड ४० लाख १८ हजार ९२० कित्ता शेयर ६ अर्ब ५३ करोड १७ लाख २३ हजार २२६ मा कारोबार भएको थियो । आज अन्य बाहेक सबै क्षेत्रको शेयर मुल्य घटेको छ । आज, सबैभन्दा बढी हिमालय बैंकको बोन्ड २०८६ ६ प्रतिशतले बढेको छ भने शाइन रेसुंगा डिभेन्चर ३.४० प्रतिशतले बढेको छ । त्यस्तै आज सबै भन्दा बढी कर्पोरेट विकास बैंकको शेयर १४.९९ प्रतिशतले घटेको छ । त्यस्तै आज सबै भन्दा बढी पाल्पा सिमेन्टको ५८ करोड ३३ लाख र रिलायन्स स्पिनिग मिल्सको ३४ करोड ६८ लाख बराबरको कारोबार भएको छ ।
१०- अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले झापाको दमक नगरपालिका- २ स्थित हिमालय माध्यमिक विद्यालयका प्रधानाध्यापक र लेखापालविरुद्ध ९३ लाख ८३ हजारभन्दा बढी रकम हिनामिना गरेको आरोपमा विशेष अदालतमा मुद्दा दायर गरेको छ । आयोगले विद्यालयका प्रधानाध्यापक ओमप्रसाद उपाध्याय आचार्य र लेखापाल दयासागर आचार्यविरुद्ध ९३ लाख ८३ हजार ३०९ बराबरको भ्रष्टाचार गरेको अभियोग लगाएको हो । अनुसन्धानका क्रममा नमूना विद्यालय भवन निर्माणमा ठूलो अनियमितता भएको पाइएको अख्तियारले जनाएको छ। विवरणअनुसार २०७७ साउन २१ गते दमक नगरपालिकाबाट गरिएको मूल्याङ्कनमा भवनको पहिलो तलाको पहिलो चरणको निर्माण कार्यको लागत ८० लाख ७३ हजार २५९ कायम भएको थियो । त्यसपछि विद्यालयले आफैं परामर्शदाता नियुक्त गरी २०७८ चैत १० गते दोस्रो चरणको मूल्याङ्कन गर्दा नयाँ प्रशासनिक भवन, अन्य संरचना र विद्युतीय कामसहित ६७ लाख ७९ हजार ९७५ को निर्माण भएको देखिएको थियो । यसअनुसार भवन निर्माणको कुल मूल्याङ्कन १ करोड ४८ लाख ५३ हजार २३५ भएपनि विद्यालयबाट भने २ करोड ७ लाख ७९ हजार ९२२ भुक्तानी गरिएको भेटिएको छ । यसबाट ५९ लाख २६ हजार ६८६ बढी भुक्तानी गरिएको पुष्टि भएको आयोगले जनाएको छ । यस्तै, आर्थिक वर्ष २०७७/७८ देखि नै नगद हिनामिना गरेको बेरुजु रकम १६ लाख ६० हजार १०१ रुपैयाँ र विद्यालयको नगद रकम व्यक्तिगत प्रयोजनमा प्रयोग गरेको १७ लाख ९६ हजार ५२१ पनि फेला परेको छ । अख्तियारका अनुसार दुवै जनाले मिलेमतोमा सार्वजनिक संस्थाको रकम हिनामिना, दुरुपयोग तथा निजी लाभका लागि प्रयोग गरी भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ अन्तर्गत कसुर गरेको ठहर गरिएको छ । उनीहरूविरुद्ध बिगो असुल, कैद तथा जरिवानाको मागसहित आज विशेष अदालत, काठमाडौँमा आरोपपत्र दायर गरिएको आयोगले जनाएको छ ।
११- इरानसँग जोडिएको युद्धको असर अब अफ्रिकी देश सोमालियासम्म पुगेको छ । समुद्री मार्ग अवरुद्ध भएपछि आवश्यक खाद्य सहायता ढिलो पुग्न थालेको र त्यहाँ भोकमरीको संकट झन् गहिरिएको बताइएको छ । रिपोर्टका अनुसार युद्धका कारण समुद्री आपूर्ति प्रणाली प्रभावित हुँदा सोमालियामा खाद्यान्न र औषधिको अभाव बढेको हो । विशेषगरी गम्भीर कुपोषणबाट पीडित बालबालिकाका लागि पठाइने खाना र औषधिको आपूर्ति घटेको छ । सहायता संस्थाहरूका अनुसार अहिले स्वास्थ्य केन्द्रहरूमा सीमित मात्रामा राशन बाँड्नुपर्ने अवस्था आएको छ । कतिपय अवस्थामा पर्याप्त सामग्री नहुँदा धेरै बालबालिकालाई उपचार बिना नै फर्काउनुपर्ने बाध्यता देखिएको छ । यसअघि नै सोमालियाको अवस्था कमजोर रहेको थियो । पाँच वर्षमुनिका करिब ५ लाख बालबालिका गम्भीर कुपोषणबाट प्रभावित छन् । लगातारको खडेरी र सहायता रकमको अभावले समस्या थप गम्भीर बनाएको थियो । अब युद्धका कारण स्थिति अझ बिग्रिएको र पहिले करिब एक महिनामा पुग्ने राहत सामग्री अहिले दुई महिनासम्म लाग्ने अवस्था बनेको छ । फारसको खाडी हुँदै जाने मार्ग अवरुद्ध वा प्रभावित भएपछि जहाजहरूले लामो समुद्री बाटो प्रयोग गर्नुपरेको छ । यसका कारण ढुवानी खर्च पनि उल्लेख्य रूपमा बढेको छ, जसले गर्दा आवश्यक सहायता कम बालबालिकासम्म मात्र पुग्न सकेको अन्तर्राष्ट्रिय संस्थाहरूले बताएका छन् ।
१२- राष्ट्रिय तथ्याङ्क कार्यालयले आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा नेपालको अर्थतन्त्रको आकार ६६ खर्ब रुपैयाँ पुग्ने प्रारम्भिक अनुमान सार्वजनिक गरेको छ। यससँगै चालु आर्थिक वर्षको आर्थिक वृद्धिदर ३.६८ प्रतिशत रहने प्रक्षेपण गरिएको छ । तथ्याङ्क कार्यालयका अनुसार कुल गार्हस्थ्य उत्पादनको आधारमा गरिएको प्रारम्भिक अनुमानअनुसार उपभोक्ताको मूल्यमा मापन गरिएको प्रचलित मूल्यका आधारमा अर्थतन्त्रको आकार ६६ खर्ब रुपैयाँ पुग्ने देखिएको हो । यसअघि आर्थिक वर्ष २०८१/८२ मा नेपालको अर्थतन्त्रको आकार ६१ खर्ब ९९ अर्ब रुपैयाँ रहेको संशोधित अनुमान गरिएको थियो भने आर्थिक वर्ष २०८०/८१ मा यो आकार ५७ खर्ब ६० अर्ब रुपैयाँ रहेको अन्तिम तथ्याङ्क सार्वजनिक गरिएको छ । कार्यालयले आर्थिक वर्ष २०८२/८३ को प्रारम्भिक अनुमान तयार गर्दा ६ देखि ८ महिनासम्मका उपलब्ध तथ्याङ्क प्रयोग गरिएको छ भने बाँकी अवधिका लागि तथ्याङ्कीय विधिबाट अनुमान गरिएको हो । त्यस्तै स्थिर मूल्यका आधारमा आर्थिक वृद्धिदर मापन गर्दा चालु आर्थिक वर्षमा आधारभूत मूल्यमा ३.६८ प्रतिशत र उपभोक्ताको मूल्यमा ३.८५ प्रतिशत आर्थिक वृद्धि हुने अनुमान गरिएको छ । आर्थिक वर्ष २०८१/८२ मा आधारभूत मूल्यमा आर्थिक वृद्धिदर ३.८० प्रतिशत रहने संशोधित अनुमान गरिएको थियो भने आर्थिक वर्ष २०८०/८१ मा यो ३.३८ प्रतिशत कायम भएको थियो । त्यसैगरी उपभोक्ताको मूल्यमा आर्थिक वृद्धिदर आर्थिक वर्ष २०८१/८२ मा ४.४३ प्रतिशत रहने संशोधित अनुमान गरिएको छ भने आर्थिक वर्ष २०८०/८१ मा ३.६८ प्रतिशत रहेको कार्यालयले जनाएको छ । राष्ट्रिय तथ्याङ्क कार्यालयले आर्थिक गतिविधिबाट उत्पादन भएका वस्तु तथा सेवाको प्रवाह, आय, उपभोग, बचत तथा संस्थागत कारोबारको मापन गरी राष्ट्रिय लेखा प्रणालीमार्फत कुल गार्हस्थ्य उत्पादनको अनुमान गर्दै आएको छ ।
१३- सर्वोच्च अदालतले हिरासतमा रहेका उद्यमी व्यवसायी शेखर गोल्छालाई २४ घण्टा भित्र उपस्थित गराउन आदेश दिएको छ । कानुन विपरीत आफ्ना श्रीमानलाई थुनामा राखेको भन्दै गोल्छाको श्रीमती सिमा गोल्छाले सोमबार दायर गरेको रिटमा न्यायाधीश नृपध्वज निरौलाको इजलासले गोल्छालाई २४ घण्टाभित्र उपस्थित गराउन सर्वोच्च अदालतले आदेश दिएको हो । इजलासले आदेशमा भनेको छ- ‘सूचना म्याद पाएको मितिले २४ घण्टाभित्र महान्यायाधिवक्ताको कार्यालयमार्फत बन्दीसहित लिखित जवाफ पेस गर्नु भनी प्रस्तुत आदेश र रिट निवेदनको एक एक प्रति नक्कलसमेत साथै राखी विपक्षीहरुका नाममा सूचना म्याद जारी गरी म्यादभित्र लिखित जवाफ परे वा अवधि व्यतीत भएपछि निवेदकलाई म्याद थप गरी अनुसन्धान भइरहेको भनिएको फाइलसमेत झिकाइ नियमानुसार पेस गर्नू ।’ प्रहरीको केन्द्रीय अनुसन्धान ब्युरो (सिआइबी) ले गत बिहीबार गोल्छालाई पक्राउ गरेपछि सोमबार नै थप तीन दिन हिरासतमा राखेर अनुसन्धान गर्न काठमाडौं जिल्ला अदालतले प्रहरीले अनुमति दिएको थियो ।
१४- अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले दुई दिनभित्र दोस्रो पटक इरानको नयाँ प्रस्ताव अस्वीकार गरेका छन् । मिडिया रिपोर्टअनुसार ट्रम्पले इरानले पठाएको पछिल्लो प्रस्ताव पनि स्वीकार गर्ने पक्षमा नरहेको संकेत दिएका छन् । इरानले प्रस्तावमा पहिले होर्मुज जलडमरूमध्य खोल्ने र त्यसपछि मात्र परमाणु कार्यक्रमबारे वार्ता गर्ने योजना अघि सारेको थियो । ट्रम्पले सोमबार आफ्ना राष्ट्रिय सुरक्षा टोलीसँगको बैठकमा यही धारणा स्पष्ट पारेका हुन् । यो प्रस्ताव पछिल्ला केही दिनमा अमेरिकासम्म पुगेको बताइएको छ । बैठकपछि अब अमेरिका के कदम चाल्छ भन्ने स्पष्ट भइसकेको छैन । अमेरिकी अधिकारीहरूले इरानभित्र निर्णय प्रक्रियामा मतभेद रहेको र अन्तिम निर्णय कसको हातमा छ भन्ने अझै स्पष्ट नभएको बताएका छन् । यता इरानले भने अमेरिकासँग वार्ताका लागि नयाँ प्रस्ताव अघि सारेको छ । प्रस्तावमा पहिले होर्मुज जलडमरूमध्य खोल्ने र अमेरिकाले इरानमाथिको समुद्री नाकाबन्दी हटाउने सर्त राखिएको छ । त्यसपछि युद्ध अन्त्यतर्फ जाने बाटो खुल्ने र त्यसपछि परमाणु विषयमा वार्ता गर्ने उल्लेख छ । न्यूयोर्क टाइम्सका अनुसार यो जानकारी तीन इरानी अधिकारीले दिएका हुन् । रिपोर्टमा इरानका विदेशमन्त्री अब्बास अराघचीले यो योजना आइतबार पाकिस्तानलाई दिएका थिए । त्यसअघि पनि इरानको अर्को प्रस्ताव ट्रम्पले अस्वीकार गरेका थिए ।
१५- स्वास्थ्य तथा जनसङ्ख्या मन्त्री निशा मेहताले मन्त्रालयभित्र भइरहेको इन्धन दुरुपयोगबारे अनुसन्धान गरी संलग्नलाई कारबाही गर्न निर्देशन दिएकी छन् । जेनजी आन्दोलनका क्रममा जलेका सवारी साधनको नाममा समेत कर्मचारीले इन्धन लिने गरेको खुलेपछि मन्त्री मेहताले मन्त्रालयका प्रशासन सचिव डिल्लीराम शर्मालाई छानबिनका लागि निर्देशन दिएकी हुन् । आन्दोलनका क्रममा स्वास्थ्य मन्त्रालयका १८ र मन्त्रालय अन्तर्गतका अन्य निकायका ६ गरी कुल २४ वटा गाडी जलेका थिए । पूर्ण रूपमा क्षति भएर काम नलाग्ने अवस्थामा पुगेका तिनै सवारी साधनको विवरण देखाएर कर्मचारीले इन्धन सुविधा लिने गरेको पाइएपछि अनुसन्धान अगाडी बढाइएको छ ।
१६- नेपाली बजारमा आज सुनचाँदीको मुल्य घटेको छ । नेपाल सुनचाँदी व्यवसायी महासङ्घका अनुसार मंगलबार सुनको मुल्य तोलाको ३ हजारले घटेर तोलाको २ लाख ९७ हजार ५ सयमा कारोबार भइरहेको छ । यसअघि सोमबार सुन तोलाको ३ लाख ५ सयमा कारोबार भएको थियो । यस्तै, आज चाँदीको मुल्य पनि घटेको छ । महासङ्घका अनुसार आज चाँदी तोलाको १०० रुपैयाँले घटेर ४९४५ मा कारोबार भइरहेको छ । यसअघि सोमबार चाँदी तोलाको ५०४५ मा कारोबार भएको थियो ।
१७- सरकारले नेपाल धितोपत्र बोर्ड (सेबोन) को अध्यक्ष पद पूर्तिका लागि आवेदन खुला गरेको छ । अर्थ मन्त्रालयले मंगलबार सूचना प्रकाशित गर्दै सात दिनभित्र आवेदन दिन आव्हान गरेको हो । इच्छुक उम्मेदवारहरूले सूचना प्रकाशित भएको मितिले ७ दिनभित्र (वैशाख २१ गतेसम्म) सिंहदरबारस्थित अर्थ मन्त्रालयको वित्तीय क्षेत्र व्यवस्थापन तथा संस्थान समन्वय महाशाखामा आवेदन दिन आग्रह गरिएको छ । अध्यक्ष पदका लागि मान्यता प्राप्त विश्वविद्यालयबाट कम्तीमा स्नातकोत्तर उपाधि हासिल गरेको र धितोपत्र बजार व्यवस्थापन, पूँजी बजार विकास, आर्थिक, वित्तीय, वाणिज्य, व्यवस्थापन वा कानून क्षेत्रमा कम्तीमा सात वर्षको अनुभव भएको मापदण्ड तोकिएको छ । साथै उम्मेदवार हद ३० वर्ष पूरा भई ६५ वर्ष ननाघेको हुनुपर्ने, भ्रष्टाचार, सम्पत्ति शुद्धीकरण लगायतका आपराधिक कसुरमा सजाय नपाएको, कालोसूचीमा नपरेको तथा कुनै विदेशी मुलुकको स्थायी बसोबास अनुमति नलिएको जस्ता मापदण्ड अध्यक्षको उम्मेदवारका लागि तोकिएको छ । अर्थ मन्त्रालयले प्राप्त आवेदनहरूबाट सिफारिस समितिले संक्षिप्त सूची तयार गर्ने र आवश्यक परेमा थप विवरण माग गर्न सक्ने जनाएको छ । सरकारले बोर्ड अध्यक्ष नियुक्तिका लागि राष्ट्रिय योजना आयोगका उपाध्यक्ष डा. गुणाकर भट्टको संयोजकत्वमा तीन सदस्यीय सिफारिस समिति गठन गरेको थियो । समितिमा अर्थ मन्त्रालयका सचिव डा. घनश्याम उपाध्याय र नेपाल बैंकर्स एसोसिएसनका पूर्वअध्यक्ष भुवनकुमार दाहाल सदस्य रहेका छन् । तत्कालीन अध्यक्ष सन्तोषनारायण श्रेष्ठले राजीनामा दिएपछि रिक्त पदपूर्तिका लागि सरकारले प्रक्रिया अघि बढाएको हो ।
१८- प्रमुख प्रतिपक्षी दल नेपाली काँग्रेसले संसदीय दलको नेता चयन गरेसँगै संवैधानिक परिषद्ले पूर्णता पाएको छ । काँग्रेसले भीष्मराज आङ्देम्बेलाई संसदीय दलको नेता बनाएपछि अब उनी संबैधानिक व्यवस्था अनुसार संबैधानिक परिषदको सदस्य बनेका छन् । निर्वाचनपछि परिषदले पूर्णता नपाउदा प्रधानन्यायाधीशलगायतका महत्वपूर्ण संवैधानिक निकायका नियुक्तिहरू अवरुद्ध भएका थिए । नेपालको संविधानको धारा २८४ अनुसार संवैधानिक परिषद्को अध्यक्षता प्रधानमन्त्रीले गर्ने व्यवस्था छ । परिषद्का सदस्यहरूमा प्रधानन्यायाधीश, प्रतिनिधिसभाका सभामुख, राष्ट्रियसभाका अध्यक्ष, प्रतिनिधिसभाको विपक्षी दलको नेता र प्रतिनिधिसभाको उपसभामुख रहने व्यवस्था रहेको छ । परिषदमा प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाह, सभामुख डीपी अर्याल, प्रधानन्यायाधीश राष्ट्रियसभाका अध्यक्ष नारायण प्रसाद दाहाल, उपसभामुख रुवीकुमारी ठाकुर र विपक्षी दलका नेताका रूपमा भीष्मराज आङ्देम्बे रहेका छन । त्यस्तै प्रधानन्यायाधीश नियुक्तिको सिफारिस गर्ने बैठकमा कानुनमन्त्री पनि परिषदको सदस्यको रुपमा बैठकमा सहभागी हुन पाउने कानुनी व्यवस्था रहेको छ । त्यस्तै नेपाल सरकारका मुख्यसचिवले परिषदको सचिवको रुपमा काम गर्ने व्यवस्था रहेको छ ।
१९- बेलायतका राजा चार्ल्स तृतीय सोमबार अमेरिका पुगेका छन् । चार दिनको यस राजकीय भ्रमणको उद्देश्य अमेरिकाको २५०औँ वार्षिकोत्सव र अमेरिका-बेलायतबीचको विशेष सम्बन्धलाई उत्सवका रूपमा मनाउनु हो । तर भ्रमणका बीच ट्रान्स-एटलान्टिक सम्बन्धमा तनाव देखिएको छ र सुरक्षा व्यवस्था पनि निकै कडा बनाइएको छ । राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प सहभागी भएको एक रात्रिभोजमा गोली चलेपछि अन्तिम समयमा सुरक्षा समीक्षा गरिएको थियो । बकिङ्घम दरबारले राष्ट्रपति, प्रथम महिला र सबै अतिथि सुरक्षित रहेको खबरले राजा चार्ल्सलाई राहत मिलेको जनाएको छ । समीक्षा पछि भ्रमण तय कार्यक्रमअनुसार नै अघि बढ्ने बताइएको छ । इरान युद्धसहित विभिन्न अन्तर्राष्ट्रिय विषयमा बेलायती सरकार र ट्रम्प प्रशासनबीच मतभेद बढ्दै गएको छ । ट्रम्पले प्रधानमन्त्री कीर स्टार्मरलाई इरानमाथिको अमेरिकी सैन्य कारबाहीमा सहभागी हुन अनिच्छुक रहेको भन्दै आलोचना गरेका छन् । यसैबीच अमेरिकी रक्षा मन्त्रालयबाट चुहिएको एक इमेलमा दक्षिण एटलान्टिकस्थित फकल्याण्ड टापुमाथि बेलायतको सार्वभौमिकताप्रति अमेरिकाले आफ्नो समर्थन पुनरावलोकन गर्न सक्ने संकेत देखिएको छ । सन् १९८२ मा बेलायत र अर्जेन्टिनाबीच यही टापुका विषयमा युद्ध भएको थियो । राजा चार्ल्सले दुई देशबीचको सम्बन्ध सुधार्ने प्रयास गरिरहेका छन् । ट्रम्पले भने राजनीतिक मतभेदले शाही भ्रमणलाई असर नगर्ने बताएका छन् । उनले चार्ल्सलाई आफ्नो मित्र र महान व्यक्ति भन्दै प्रशंसा गरेका छन् । ट्रम्पले गत वर्ष प्रथम महिला मेलानियासँग गरेको बेलायत भ्रमणको पनि स्मरण गरेका छन् । त्यस क्रममा शाही परिवारले विन्डसर दरबारमा भव्य भोजसहित विशेष आतिथ्य दिएको थियो । ह्वाइट हाउसकी प्रवक्ता अन्ना केलीले राष्ट्रपति ट्रम्पलाई राजा चार्ल्सप्रति गहिरो सम्मान रहेको बताएकी छन् । उनका अनुसार यस साताको राजकीय रात्रिभोजसहितका कार्यक्रमले दुई देशबीचको सम्बन्ध अझ मजबुत बनाउने अपेक्षा गरिएको छ ।
२०- रोयल च्यालेन्जर्स बैंगलुरुले जारी आइपिएलमा दिल्ली क्यापिटल्सलाई पराजित गरेको छ । सोमबार राति सम्पन्न खेलमा बैंगलुरुले दिल्लीलाई ९ विकेटले पराजित गरेको हो । दिल्लीले दिएको केवल ७६ रनको लक्ष्य पछाएको बैंगलुरुले ६.३ ओभरमा एक विकेट गुमाएर लक्ष्य पुरा गरेको थियो । यसअघि पहिला ब्याटिंग गरेको दिल्लीले १६.३ ओभरमा अल आउट हुदै ७५ रन मात्र बनाएको थियो । यो यस सिजनको आइपिएलको सबैभन्दा कम टोटल रहेको थियो । दिल्लीका लागि अभिषेक पोरेलले ३०, डेभिड मिलरले १९ र काइल जामिएन्सनले १२ रन बनाएका थिए । त्यस्तै बैंगलुरुका बलर जोश हजेलवूडले ४ विकेट लिए भने भुवनेश्वर कुमारले ३ विकेट लिएका थिए । यो जितपछि रोयल च्यालेन्जर्स बैंगलुरुको ८ खेलमा १२ अंक भएको छ भने दिल्लीको ८ खेलमा ६ अंक रहेको छ ।
